Βασικές πληροφορίες προϊόντος

Μηχανισμός δράσης (πώς “δουλεύει”)

Η σπιρονολακτόνη δρα κυρίως ως ανταγωνιστής των υποδοχέων της αλδοστερόνης. Η αλδοστερόνη είναι μια ορμόνη που προάγει τη κατακράτηση νατρίου και νερού και την απέκκριση καλίου στους νεφρούς.

Με την αναστολή της δράσης της αλδοστερόνης, η σπιρονολακτόνη:

• Αυξάνει την αποβολή νατρίου και νερού, βοηθώντας στη μείωση οιδήματος/κατακράτησης.
• Μειώνει την απώλεια καλίου και μπορεί, σε ορισμένους ασθενείς, να προκαλέσει αύξηση του καλίου (υπερκαλιαιμία).
• Έχει και αντιανδρογονική δράση σε ορισμένες περιπτώσεις, η οποία μπορεί να βελτιώσει ακμή ή υπερτρίχωση που σχετίζονται με υπερανδρογονισμό.

Φαρμακοκινητική (τι συμβαίνει στον οργανισμό)

Η σπιρονολακτόνη απορροφάται από το γαστρεντερικό και μεταβολίζεται στο ήπαρ. Εμφανίζονται ενεργοί μεταβολίτες, οι οποίοι συμβάλλουν στο θεραπευτικό αποτέλεσμα.

• Έναρξη δράσης: μπορεί να παρατηρηθεί διουρητικό/κλινικό αποτέλεσμα μέσα σε ημέρες, ανάλογα με τη δόση, την κατάσταση και τα συγχορηγούμενα φάρμακα.
• Διάρκεια δράσης: παραμένει συχνά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα λόγω των ενεργών μεταβολιτών.
• Μεταβολισμός: κυρίως στο ήπαρ.
• Απέκκριση: οι μεταβολίτες αποβάλλονται κυρίως μέσω νεφρών και/ή με άλλες οδούς, ανάλογα με τον συγκεκριμένο μεταβολίτη.

Σε άτομα με ηπατική δυσλειτουργία ή νεφρική ανεπάρκεια, η παρακολούθηση γίνεται ιδιαίτερα σημαντική λόγω κινδύνου διαταραχών ηλεκτρολυτών.

Τυπικές χρήσεις και ενδείξεις

Οι πιο συχνές κατηγορίες χρήσης της σπιρονολακτόνης περιλαμβάνουν:

• Οίδημα/κατακράτηση υγρών σε καταστάσεις όπως καρδιακή ανεπάρκεια (ιδίως όταν χρειάζεται καλιοπροστατευτική διουρητική προσέγγιση ή ως συμπληρωματική θεραπεία).
• Υπεραλδοστερονισμός (π.χ. πρωτοπαθής υπεραλδοστερονισμός), όπου επιδιώκεται αναστολή της υπερβολικής δράσης της αλδοστερόνης.
• Οίδημα λόγω ηπατικής νόσου ή/και ασκίτη σε ορισμένες κλινικές περιπτώσεις, σύμφωνα με τις οδηγίες ιατρού.
• Σε επιλεγμένους ασθενείς, για ορμονικά σχετιζόμενα προβλήματα όπως ακμή και υπερτρίχωση λόγω υπερανδρογονισμού (με την κατάλληλη αξιολόγηση και παρακολούθηση).

Η ακριβής ένδειξη και το κατάλληλο θεραπευτικό πλάνο εξαρτώνται από τη διάγνωση, τις τιμές ηλεκτρολυτών και την συνολική καρδιακή/νεφρική/ηπατική λειτουργία.

Πότε να το παίρνω; (χρόνος λήψης και “timing”)

Σε γενικές γραμμές, η σπιρονολακτόνη λαμβάνεται μία ή περισσότερες φορές την ημέρα, ανάλογα με το σχήμα. Πολλοί ασθενείς επιλέγουν την ίδια ώρα καθημερινά για να διατηρείται σταθερή καθημερινή ρουτίνα.

• Αν λαμβάνεται μία φορά ημερησίως, συχνά προτιμάται σταθερή ώρα (π.χ. πρωί ή μεσημέρι).
• Αν λαμβάνεται δύο φορές ημερησίως, συνήθως χωρίζονται οι δόσεις με τρόπο που να αποφεύγονται ενοχλήσεις τη νύχτα (αυτό μπορεί να διαφέρει ανά άτομο).
• Για βέλτιστη συμμόρφωση, βοηθά να συνδυάζεται με μια καθημερινή δραστηριότητα (π.χ. με πρωινό ή με την αντίστοιχη λήψη άλλων φαρμάκων).

Αν παραλείψετε μια δόση, ακολουθήστε τις οδηγίες του φαρμάκου/ιατρού σας. Μην διπλασιάζετε τη δόση χωρίς ρητή σύσταση.

Λήψη με φαγητό (αλληλεπίδραση με τροφή)

Η σπιρονολακτόνη μπορεί να λαμβάνεται με ή χωρίς φαγητό. Ωστόσο, πρακτικά:

• Αν το στομάχι σας είναι ευαίσθητο ή νιώθετε δυσφορία, η λήψη με το φαγητό μπορεί να βοηθήσει.
• Αν παίρνετε και άλλες θεραπείες, το να κρατάτε σταθερό “με/χωρίς τροφή” μειώνει τη μεταβλητότητα της ρουτίνας.

Για εξατομικευμένες συστάσεις (ιδίως σε ειδικές παθήσεις του πεπτικού, γαστρίτιδα κ.λπ.), ρωτήστε τον/την ιατρό ή τον/την φαρμακοποιό.

Αλκοόλ και αλληλεπιδράσεις

Η κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να επηρεάσει την ισορροπία υγρών και την αρτηριακή πίεση. Σε συνδυασμό με διουρητικά, αυτό μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ζάλης ή αίσθησης αδυναμίας.

• Με μέτρο είναι γενικά η ασφαλέστερη προσέγγιση.
• Αν εμφανίζετε υπόταση, λιποθυμική τάση, έντονη ζάλη ή αφυδάτωση, αποφύγετε το αλκοόλ και επικοινωνήστε με τον/την γιατρό.

Αν παίρνετε φάρμακα για πίεση, καρδιά ή διαβήτη, η “ασφάλεια” του αλκοόλ εξαρτάται περισσότερο από το συνολικό θεραπευτικό σχήμα. Συζητήστε το με τον/την επαγγελματία υγείας.

Αλληλεπιδράσεις με φάρμακα (τι να προσέξετε)

Η σπιρονολακτόνη μπορεί να επηρεάσει ή να επηρεάζεται από άλλα φάρμακα, κυρίως μέσω των επιδράσεων στους ηλεκτρολύτες (ιδίως το κάλιο) και την νεφρική λειτουργία.

Φάρμακα/κατηγορίες που αυξάνουν το κάλιο

Αυξημένος κίνδυνος υπερκαλιαιμίας υπάρχει όταν η σπιρονολακτόνη συνδυάζεται με:

• Συμπληρώματα καλίου ή υποκατάστατα αλατιού με κάλιο.
• Άλλα καλιοπροστατευτικά διουρητικά.
• Ορισμένα φάρμακα που επηρεάζουν το σύστημα ρενίνης-αγγειοτενσίνης, όπως αναστολείς ACE και ARBs (σε συνδυασμούς απαιτείται συχνή παρακολούθηση).
• ΜΣΑΦ (π.χ. ιβουπροφαίνη, ναπροξένη) σε τακτική χρήση ή υψηλές δόσεις, καθώς μπορούν να επηρεάσουν νεφρική λειτουργία και ισορροπία ηλεκτρολυτών.
• Ορισμένα φάρμακα για καρδιακό ρυθμό ή άλλες καταστάσεις, όπου οι ηλεκτρολυτικές μεταβολές μπορεί να είναι σημαντικές.

Φάρμακα που επηρεάζουν τη νεφρική λειτουργία/ισορροπία

Σε νεφρική επιβάρυνση, ακόμη και ο συνδυασμός με άλλα φάρμακα που “πιέζουν” τα νεφρά μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών.

• Επικοινωνήστε με τον/την φαρμακοποιό πριν προσθέσετε νέα αγωγή (ιδίως για πόνο/πυρετό).
• Μην αλλάζετε δόσεις χωρίς αξιολόγηση εργαστηριακών εξετάσεων.

Η λίστα αλληλεπιδράσεων δεν είναι εξαντλητική. Φροντίστε να αναφέρετε σε κάθε επαγγελματία υγείας όλα τα φάρμακα, συμπληρώματα και φυτικά προϊόντα που παίρνετε.

Ασφάλεια και προφίλ ανεπιθύμητων ενεργειών

Όπως κάθε φάρμακο, η σπιρονολακτόνη μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες. Οι πιο σημαντικές σχετίζονται με ηλεκτρολυτικές διαταραχές και νεφρική λειτουργία.

Σημαντικές προειδοποιήσεις (πότε να επικοινωνήσετε άμεσα)

• Συμπτώματα πιθανής υπερκαλιαιμίας (υψηλό κάλιο), όπως μυϊκή αδυναμία, ασυνήθιστοι σπασμοί, παραισθησίες, ή βραδυκαρδία/αίσθημα “βαριού” παλμού.
• Σοβαρή ζάλη, λιποθυμική τάση ή επίμονη υπόταση (ειδικά όταν συνδυάζεται με άλλες αγωγές).
• Σημάδια νεφρικής επιδείνωσης (π.χ. μειωμένη ούρηση, έντονη κόπωση) σε συνδυασμό με γενική επιδείνωση.

Συχνές ή πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες

• Αλλαγές στα αποτελέσματα εξετάσεων (κάλιο, κρεατινίνη/νεφρικές παράμετροι).
• Ζάλη, ιδιαίτερα στην αρχή ή μετά από αλλαγή δόσης.
• Γαστρεντερικές ενοχλήσεις σε ορισμένους (ναυτία, δυσφορία).
• Ενδοκρινικές/αναπαραγωγικές επιδράσεις σε ορισμένους ασθενείς (π.χ. ευαισθησία στήθους ή μεταβολές στις ορμονικές παραμέτρους). Η συχνότητα και η σημασία διαφέρει από άτομο σε άτομο.

Παράγοντες που αυξάνουν την ανάγκη παρακολούθησης

• Ηλικία και πιθανή μειωμένη νεφρική λειτουργία.
• Νεφρική δυσλειτουργία.
• Ηπατική νόσος.
• Ταυτόχρονη χρήση φάσματος φαρμάκων που επηρεάζει το κάλιο ή τη νεφρική αιματώδη ροή.
• Διαιτητική πρόσληψη υψηλών ποσοτήτων καλίου ή χρήση υποκατάστατων άλατος με κάλιο.

Δοσολογία – Πώς ορίζεται συνήθως (γενικές πληροφορίες)

Η δοσολογία της σπιρονολακτόνης προσαρμόζεται με βάση την ένδειξη, τη νεφρική λειτουργία, τις τιμές καλίου και τη συνολική θεραπευτική εικόνα. Γι’ αυτό, δεν είναι ασφαλές να “αντιγράψει” κανείς δοσολογίες από άλλους.

Ενδεικτικά, σε πολλούς κλινικούς σχεδιασμούς χρησιμοποιούνται δόσεις όπως:

• 25 mg 1 φορά ημερησίως (ή/και 2 φορές, ανάλογα με την περίπτωση).
• 50 mg ημερησίως ή διαιρεμένη σε 1–2 λήψεις.
• Άλλες δόσεις μπορεί να χρησιμοποιούνται σε ειδικές περιπτώσεις με στενή παρακολούθηση.

Στην πράξη, η έναρξη και η αύξηση δόσης γίνονται συνήθως μετά από αξιολόγηση εξετάσεων και με στόχο την αποτελεσματικότητα με το χαμηλότερο δυνατόν ρίσκο.

Σημείωση: Μην αλλάζετε δόση ή συχνότητα χωρίς ιατρική οδηγία.

Πρακτικές συμβουλές για σωστή χρήση

• Κρατήστε σταθερό πρόγραμμα: πάρτε το φάρμακο κάθε μέρα περίπου την ίδια ώρα.
• Μην χρησιμοποιείτε υποκατάστατα άλατος με κάλιο χωρίς να το έχετε συζητήσει, καθώς μπορεί να αυξήσουν το συνολικό φορτίο καλίου.
• Παρακολούθηση εργαστηριακών εξετάσεων: συχνά χρειάζονται ελέγχοι καλίου και νεφρικής λειτουργίας στην έναρξη και κατά την πορεία (το “πότε” το καθορίζει ο/η γιατρός).
• Προσοχή στην αφυδάτωση: αν έχετε εμετούς/διάρροιες ή δεν πίνετε υγρά όπως συνήθως, ενημερώστε τον/την γιατρό, γιατί μπορεί να επηρεαστούν νεφρικές τιμές και ηλεκτρολύτες.
• Ενημερώστε για όλα τα φάρμακα που λαμβάνετε (συμπεριλαμβανομένων παυσίπονων και συμπληρωμάτων).

Εναλλακτικές θεραπευτικές επιλογές

Ανάλογα με την ένδειξη, υπάρχουν εναλλακτικές επιλογές. Ο θεράπων επαγγελματίας υγείας μπορεί να προτείνει:

• Άλλα διουρητικά (π.χ. θειαζιδικά ή αγκύλης) – συνήθως με διαφορετικό προφίλ ηλεκτρολυτών.
• Επιλογές που στοχεύουν το ρενίνης-αγγειοτενσίνης (σε καρδιακή/νεφρική νόσο) – ανάλογα με τη διάγνωση.
• Για ορμονικά προβλήματα (ακμή/υπερτρίχωση): άλλες ορμονικές ή μη ορμονικές στρατηγικές, μετά από γυναικολογική/δερματολογική αξιολόγηση.

Η επιλογή εναλλακτικής πρέπει να βασίζεται στην κλινική εικόνα, στα αποτελέσματα εξετάσεων και στο ιστορικό σας.

Σπιρονολακτόνη στην Ελλάδα: αγοραστικό/νομικό πλαίσιο και διαθέσιμότητα

Στην Ελλάδα, τα φάρμακα αξιολογούνται και διαθέτονται σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία για την κυκλοφορία και τη διακίνηση φαρμακευτικών προϊόντων. Η διαθεσιμότητα μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τον κατασκευαστή, τη μορφή (π.χ. περιεκτικότητα σε mg) και την περιοχή.

Σε ένα online φαρμακείο, συνήθως μπορείτε να βρείτε:

• διαφορετικές περιεκτικότητες (π.χ. 25 mg, 50 mg),
• εναλλακτικές εταιρείες/συσκευασίες όπου υπάρχει δυνατότητα,
• πληροφορίες για τη διαδικασία αποστολής και τον εκτιμώμενο χρόνο παράδοσης.

Για να έχετε την καλύτερη εμπειρία αγοράς, ελέγξτε προσεκτικά περιεκτικότητα, ποσότητα και συσκευασία πριν ολοκληρώσετε την παραγγελία.

Πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες & κλινική πρακτική (γενική ενημέρωση)

Στη διεθνή και ευρωπαϊκή κλινική πρακτική, δίνεται έμφαση σε:

• Προσεκτική τιτλοποίηση δόσης βάσει καλίου και νεφρικής λειτουργίας.
• Συστηματική παρακολούθηση ηλεκτρολυτών (ιδίως σε συνδυασμούς με αναστολείς ACE/ARBs).
• Αξιολόγηση κινδύνου για υπερκαλιαιμία, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους ή σε ασθενείς με νεφρική νόσο.
• Ελαχιστοποίηση αλληλεπιδράσεων (π.χ. αποφυγή “τυχαίων” συμπληρωμάτων καλίου).

Οι ακριβείς οδηγίες μπορεί να διαφέρουν ανά νόσο και πρωτόκολλο. Για εξατομικευμένες συστάσεις, βασιστείτε πάντα σε ενημερωμένες οδηγίες του θεράποντος ιατρού.

Παρακολούθηση και εξετάσεις (τι να περιμένετε)

Σε πολλές περιπτώσεις, ο/η γιατρός προγραμματίζει εργαστηριακούς ελέγχους, όπως:

• Κάλιο ορού (Κ+).
• Κρεατινίνη και εκτίμηση νεφρικής λειτουργίας.
• Σε συγκεκριμένες καταστάσεις, πρόσθετοι ηλεκτρολύτες ή/και άλλες βιοχημικές παραμέτρους.

Αν έχετε προγραμματισμένες εξετάσεις, προσπαθήστε να ακολουθείτε το πλάνο. Αν καθυστερούν, ενημερώστε τον/την γιατρό, γιατί μπορεί να χρειαστεί προσαρμογή της θεραπείας.

Συμβουλές παράλειψης δόσης

Αν ξεχάσετε μια δόση, συνήθως:

• Πάρτε τη μόλις το θυμηθείτε αν είναι κοντά στην ώρα της.
• Αν πλησιάζει η ώρα της επόμενης δόσης, προτιμήστε να μην διπλασιάσετε τη δόση.

Επειδή το “σωστό” εξαρτάται από το πρόγραμμα σας, ακολουθήστε τις οδηγίες που συνοδεύουν το φάρμακο ή ρωτήστε τον/την φαρμακοποιό.

Εγκυμοσύνη, θηλασμός και ειδικές ομάδες πληθυσμού

Σε ειδικές ομάδες, η χρήση της σπιρονολακτόνης πρέπει να αξιολογείται προσεκτικά. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για:

• Εγκυμοσύνη ή σχεδιασμό εγκυμοσύνης.
• Θηλασμό.
• Παιδιατρικούς ασθενείς (ανάλογα με την ένδειξη και την ηλικία).
• Ηλικιωμένους με πιθανότερη ευαισθησία σε ηλεκτρολυτικές μεταβολές.

Αν ανήκετε σε κάποια από αυτές τις ομάδες, συζητήστε το με τον/την θεράποντα ιατρό πριν ξεκινήσετε ή συνεχίσετε τη θεραπεία.

Παραδείγματα πρακτικής καθημερινότητας

Σενάριο 1: Έχετε πάρει τη σπιρονολακτόνη για μείωση οιδήματος.

• Προσπαθήστε να πίνετε υγρά σύμφωνα με τις οδηγίες σας.
• Παρατηρήστε πώς αλλάζει το πρήξιμο και τυχόν συμπτώματα (χωρίς να “αλλάζετε” δόση μόνοι σας).
• Κρατήστε ραντεβού για εξετάσεις καλίου/νεφρικής λειτουργίας.

Σενάριο 2: Χρησιμοποιείτε σπιρονολακτόνη για ακμή/υπερτρίχωση σε κατάλληλη ένδειξη.

• Τα αποτελέσματα συχνά δεν εμφανίζονται άμεσα· η βελτίωση μπορεί να χρειάζεται χρόνο.
• Αν εμφανιστούν ενοχλήσεις ή ασυνήθιστες παρενέργειες, επικοινωνήστε με τον/την γιατρό.
• Κρατήστε συνέπεια στη λήψη.

Διαχείριση “κλασικών” ερωτήσεων

• «Είναι διουρητικό;» Ναι. Η σπιρονολακτόνη βοηθά στην αποβολή υγρών, αλλά είναι καλιοπροστατευτική, άρα δεν “εξαντλεί” το κάλιο όπως άλλα διουρητικά.
• «Θα πρέπει να ελέγξω εξετάσεις;» Συχνά χρειάζεται έλεγχος καλίου και νεφρικής λειτουργίας, ειδικά στην αρχή και όταν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου.
• «Μπορώ να πάρω παυσίπονο;» Ορισμένα παυσίπονα (π.χ. ΜΣΑΦ) μπορεί να επηρεάσουν τα νεφρά/ηλεκτρολύτες. Ρωτήστε τον/την φαρμακοποιό για ασφαλή επιλογή.

FAQ – Συχνές Ερωτήσεις

1) Πόσο γρήγορα θα δω αποτέλεσμα;

Για διουρητικό αποτέλεσμα (π.χ. μείωση οιδήματος), συχνά χρειάζονται ημέρες για να φανεί. Σε ορμονικά/δερματολογικά θέματα (όπως ακμή), η βελτίωση μπορεί να απαιτεί εβδομάδες έως μήνες. Ο ακριβής χρόνος διαφέρει ανά άτομο.

2) Μπορώ να παίρνω σπιρονολακτόνη με το φαγητό;

Ναι, συνήθως μπορεί να λαμβάνεται με ή χωρίς φαγητό. Αν σας ενοχλεί το στομάχι, η λήψη με φαγητό είναι συχνά προτιμότερη.

3) Είναι ασφαλής αν παίρνω και άλλα φάρμακα για την πίεση;

Πολλοί ασθενείς λαμβάνουν σπιρονολακτόνη μαζί με φάρμακα για την καρδιά/πίεση, αλλά χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή λόγω πιθανού κινδύνου για αλλαγές στο κάλιο και τη νεφρική λειτουργία. Ζητήστε καθοδήγηση και τηρήστε τις εξετάσεις.

4) Μπορώ να χρησιμοποιήσω υποκατάστατο αλατιού;

Αν περιέχει κάλιο, καλό είναι να αποφεύγεται χωρίς ιατρική/φαρμακευτική έγκριση, λόγω του κινδύνου υπερκαλιαιμίας.

5) Τι γίνεται αν πιάνω ζάλη;

Η ζάλη μπορεί να εμφανιστεί, ιδιαίτερα στην έναρξη ή μετά από αύξηση δόσης. Αν είναι έντονη, επίμονη ή συνοδεύεται από λιποθυμία, επικοινωνήστε με τον/την γιατρό.

6) Μπορώ να πίνω αλκοόλ;

Συνήθως χρειάζεται μέτρο. Το αλκοόλ μπορεί να επηρεάσει την πίεση και την ισορροπία υγρών. Αν παρατηρείτε ζάλη ή υπόταση, περιορίστε ή αποφύγετε και ζητήστε συμβουλή.

7) Πότε πρέπει να ανησυχήσω για κάλιο;

Αν εμφανίσετε μυϊκή αδυναμία, ασυνήθιστους καρδιακούς παλμούς ή σοβαρή αδυναμία/παραισθησίες, επικοινωνήστε άμεσα με επαγγελματία υγείας, ειδικά αν έχετε παράγοντες κινδύνου ή καθυστέρηση σε εξετάσεις.

8) Πώς επηρεάζει τη νεφρική λειτουργία;

Η σπιρονολακτόνη επηρεάζει την ισορροπία ηλεκτρολυτών και τα υγρά. Σε νεφρική δυσλειτουργία, ο κίνδυνος ανεπιθύμητων ενεργειών αυξάνεται και χρειάζεται στενή παρακολούθηση.

Παράδοση και διαθεσιμότητα σε online φαρμακείο (Ελλάδα)

Η διαθεσιμότητα της σπιρονολακτόνης μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την περιεκτικότητα και τον κατασκευαστή. Σε γενικές γραμμές:

• Μπορεί να προσφέρονται διαφορετικές επιλογές συσκευασίας/περιεκτικότητας.
• Ο χρόνος παράδοσης εξαρτάται από τη διαδικασία διανομής και το απόθεμα.
• Για να έχετε ακριβή εκτίμηση, ελέγξτε τη σχετική πληροφορία προϊόντος κατά την παραγγελία.

Αν χρειάζεστε συγκεκριμένη περιεκτικότητα, έλεγχο “stock” ή αντικατάσταση με άλλο εμπορικό προϊόν, επικοινωνήστε με την υποστήριξη του online φαρμακείου πριν ολοκληρώσετε την παραγγελία.

Τελικές συστάσεις

Η σπιρονολακτόνη μπορεί να είναι πολύ αποτελεσματική όταν χρησιμοποιείται σωστά για καταστάσεις που σχετίζονται με αλδοστερόνη και κατακράτηση υγρών, καθώς και για επιλεγμένες ορμονικά σχετιζόμενες καταστάσεις. Το βασικό κλειδί της ασφαλούς χρήσης είναι η παρακολούθηση καλίου και νεφρικής λειτουργίας, η σωστή λήψη στην καθημερινότητα και η προσοχή στις αλληλεπιδράσεις.

Αν έχετε απορίες για τη δόση, για συνδυασμούς με άλλα φάρμακα ή για το πότε να κάνετε εξετάσεις, απευθυνθείτε στον/στην φαρμακοποιό ή στον/στην θεράποντα ιατρό.